Kerecis is een IJslands bedrijf dat medische producten maakt op basis van de huid van wilde Atlantische kabeljauw (Gadus morhua). Die producten zijn zowel in de Verenigde Staten als in het Verenigd Koninkrijk goedgekeurd voor de behandeling van brandwonden en andere wonden. Nieuw onderzoek suggereert nu dat vishuid mogelijk een van de veiligste en meest doeltreffende manieren is om ernstige brandwonden te behandelen: patiënten zouden er minder lang voor in het ziekenhuis liggen en minder complicaties ervaren dan bij andere behandelingen. Een mogelijke verklaring ligt in de omega 3-vetzuren in kabeljauwhuid.
- Patiënten behandeld met vishuid werden gemiddeld 12 dagen eerder ontslagen dan wie synthetische alternatieven kreeg.
- Het complicatiepercentage lag met 8 procent de helft lager dan de 16 procent in de synthetische groep.
- De studie analyseerde gegevens van 471 volwassenen uit 49 brandwondencentra tussen 2019 en 2025.
Wereldwijd lopen dagelijks meer dan 30.000 mensen brandwonden op die medische zorg vereisen. Ernstige gevallen worden vaak behandeld met huidtransplantaties, waarbij gezonde huid van een ander lichaamsdeel wordt verplaatst om beschadigde of ontbrekende huid te bedekken of te vervangen.
Wondbedekking bereidt de huid voor op een transplantatie
Voorafgaand aan zo’n transplantatie ondergaan veel patiënten een tijdelijke wondbedekking om het gebied voor te bereiden en het infectierisico te beheersen. Daarbij worden vaak synthetische of biosynthetische structuren gebruikt op basis van collageen, het meest voorkomende eiwit in de huid. De producten van Kerecis vormen hierop een alternatief.
Om beide benaderingen te vergelijken, gebruikten John Lantis van de Icahn School of Medicine at Mount Sinai in New York en zijn collega’s gegevens van 471 volwassenen die tussen 2019 en 2025 terechtkwamen in 49 brandwondencentra. De patiënten hadden gemiddeld brandwonden op 13 procent van hun lichaam. Het ging meestal om gemengde wonden — die meerdere huidlagen aantasten — of om derdegraadsbrandwonden, waarbij de buitenste en middelste huidlagen zijn vernield en er geen gevoel meer in het gebied is. Soms zijn ook de onderliggende botten, spieren en pezen aangetast.
Van deze groep werden 99 patiënten vóór hun transplantatie behandeld met GraftGuide, een minimaal bewerkte, intacte vishuid van Kerecis. Het bedrijf financierde de studie maar analyseerde de data niet zelf. De overige patiënten kregen goedgekeurde synthetische alternatieven. Beide groepen werden op elkaar afgestemd op factoren zoals leeftijd, geslacht, ernst en grootte van de brandwond en eventuele andere complicaties.
Kortere opnames en minder complicaties in de vishuidgroep
De onderzoekers stelden vast dat de patiënten die met GraftGuide werden behandeld gemiddeld 12 dagen minder in het ziekenhuis lagen dan wie synthetische alternatieven kreeg: de eerste groep werd na gemiddeld 23 dagen ontslagen, de tweede na gemiddeld 35 dagen.
Bovendien lag het aantal complicaties in de synthetische groep dubbel zo hoog: 16 procent kreeg te maken met problemen zoals sepsis, tegenover 8 procent in de GraftGuide-groep.
Het gaat hier om een vergelijkende analyse van gegevens, geen gerandomiseerd experiment. Dat betekent dat de studie een verband laat zien, maar op zichzelf niet bewijst dat de vishuid de oorzaak is van het snellere herstel.
Omega 3-vetzuren zouden de juiste dosis ontsteking geven
Atlantische kabeljauw bevat van nature zowel collageen als omega 3-vetzuren. Volgens Lantis zorgt omega 3 op een brandwond volgens nog ongepubliceerde gegevens voor een aanvankelijke piek in ontsteking, die helpt om bloedingen te stoppen. Die ontsteking verdwijnt daarna snel weer, wat de genezing bevordert. “Als je een verlanglijstje had, zou je zeggen: we willen veel ontsteking in het begin, maar je wil die ontsteking niet laten aanhouden”, aldus Lantis.
“Vishuid lijkt onder de microscoop eigenlijk sterk op menselijke huid, dus misschien werkt het net als onze eigen huid”, zegt Lantis. “Het biedt een snellere, mogelijk iets schonere manier om je huid opnieuw op te bouwen dan sommige andere opties.” Omdat er nauwelijks visvirussen bestaan die mensen kunnen besmetten, hoeft de huid niet te worden behandeld met agressieve reinigingsmiddelen die de omega 3 zouden kunnen wegspoelen. Een voordeel van kabeljauw tegenover andere vissen is bovendien de relatief grote lichaamsomvang, waardoor er per vis veel huid kan worden gewonnen.
Directe vergelijkende proeven moeten uitsluitsel geven
Voorzichtigheid blijft geboden. Het vergelijken van gelijkaardige patiënten die verschillende behandelingen kregen is altijd moeilijk, zegt Fiona Wood van de University of Western Australia. Volgens haar zijn formele, rechtstreekse vergelijkende proeven tussen beide benaderingen nodig.
Een dergelijke lopende studie onderzoekt of het vishuidproduct van Kerecis de behoefte aan transplantaties bij tweedegraadsbrandwonden kan verminderen — wonden die enkel de buitenste en middelste huidlagen aantasten. Elke deelnemer krijgt vishuid op een deel van de brandwond, terwijl de rest met een transplantatie wordt behandeld. “Elke patiënt is zijn eigen controlegroep”, zegt Lantis. Dat zou het risico wegnemen dat verschillen tussen deelnemers de resultaten beïnvloeden.
Zou u zich laten behandelen met vishuid als het uw herstel na een ernstige brandwond zou versnellen? Deel uw mening hieronder.
